Yapay zekâ çağında üniversitede değerlendirme üzerine*

İstanbul Üniversitesi Psikoloji Bölümü’nde gelişimsel psikoloji alanında çalışan bir akademisyen olarak, son yıllarda özellikle kalabalık lisans derslerinde değerlendirme biçimleri üzerine yeniden düşünmek zorunda kaldım. Gelişim psikolojisi, yaşam boyu gelişim ve araştırma yöntemleri gibi derslerde denediğim bazı uygulamalar bana şunu gösterdi: İnternetin, açık kaynakların ve yapay zekâ araçlarının öğrenme ortamına çoktan karıştığı bir dünyada, öğrenciyi eski ölçütlerle değerlendirmeye devam edemeyiz.

Asıl sorum şu: Böyle bir dünyada öğrenciyi nasıl değerlendireceğiz?

Bu sorun yalnızca “Öğrenci yapay zekâya ödev yazdırıyor mu?” sorusundan ibaret değil. Daha temel bir ölçme-değerlendirme sorunuyla karşı karşıyayız. Üniversitede yıllardır ölçtüğümüz bazı şeyler hâlâ aynı biçimde ölçülmeye değer mi? Öğrenci bir kavramın tanımını ezberleyebiliyor mu? Bir metni özetleyebiliyor mu? Belli başlı teorileri sıralayabiliyor mu? Bunlar bütünüyle önemsizleşmiş değildir. Fakat artık tek başına akademik yeterlilik göstergesi de sayılamaz. Çünkü aynı işlemleri saniyeler içinde yapan araçlarla birlikte öğrenciden beklenen zihinsel emeğin niteliği değişmiştir.

Devamı: [tam metin →]
* Yıldız, T. (2026). Yapay zekâ çağında üniversitede değerlendirme üzerine. Perspektif Online. https://perspektif.online/yapay-zeka-caginda-universitede-degerlendirme-uzerine/ (Erişim tarihi: 10 Temmuz 2026)

Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

"Yeni Dünya Düzeni" (Oyun)

Resim
YENİ DÜNYA DÜZENİ NEW WORLD ORDER Körfez Savaşı’nın ardından “yeni dünya düzeni” sözü siyaset meydanlarında parlatılırken, 20. yüzyıl İngiliz tiyatrosunun en güçlü imzalarından Harold Pinter, bu parlak ifadenin arkasındaki karanlık odaya bakar. Pinter’ın bu kısa ve keskin politik hicvi, yazarın geç dönem tiyatrosunda ideolojik bir manifesto niteliği taşır. Güç ile çaresizlik, sorgulayan ile sorgulanan arasındaki o tekinsiz sınırı kara mizahın soğukkanlılığıyla çizen oyun; bütün bir çağın iktidar, şiddet ve manipülasyon dilini sahnenin ortasında çırılçıplak bırakır. Yazan: Harold Pinter Çeviren: Tolga Yıldız Yöneten: Efsane Odağ Oyuncular: Mehmet Berkay Baygın Osman Ataseven Mira Kalender Veyis Özkan Işık Tasarım: Mehmet Berkay Baygın Afiş Tasarım: Sevin Ülker Alman Reji Asistanı: Gülşen Sevinç Ünal 21 Haziran Pazar 14.00 Dasdas Açık Sahne Pinter’ın “Yeni Dünya Düzeni” DasDas Açık Sahne’de Tiyatro Tiyatro Dergisi
Cont./Devamı »

Towards a holistic, equitable, and immersive future of education: Integrating AI, the metaverse, and developmental perspectives*

Resim
Abstract Education stands at a pivotal juncture, driven by the rapid convergence of digital technologies such as artificial intelligence (AI) and the metaverse. This chapter explores how these emerging tools may reshape pedagogy, learning environments, and social structures, drawing upon sociological and developmental psychology frameworks. Historical roots of mass education and open-distance learning initiatives are examined to contextualize the accelerating shift toward more flexible, immersive modalities. The analysis spans the progression from traditional, standardized systems to the Web 4.0 era, in which AI-driven personalization and virtual reality simulations promise new frontiers in student engagement and skill development. Türkiye’s unique experience in open and distance education, amplified by the disruptions of the COVID-19 pandemic, serves as a case study that illustrates both the democratizing potential and the persistent inequalities exacerbated by digital divides. Ethica...
Cont./Devamı »